Alkaloz, qələvi maddələrin yığılması nəticəsində qanın və bədənin digər toxumalarının pH-nın (turşuluğun) artmasıdır. Qan turşu və əsaslardan ibarətdir. Qandakı turşu və əsasların miqdarı pH şkalası ilə ölçülür. Turşular və əsaslar arasında düzgün tarazlığı qorumaq vacibdir çünki kiçik bir dəyişiklik belə sağlamlıq problemlərinə səbəb ola bilər. Normalda qan turşulardan bir qədər çox əsas ehtiva etməlidir.
Bu vəziyyət aşağı kalium və ya hipokalemiya kimi digər əsas sağlamlıq problemləri ilə də əlaqəli ola bilər. Nə qədər tez aşkarlanıb müalicə olunsa, nəticə bir o qədər yaxşı olar.
Alkalozun növləri və yaranma səbəbləri
Alkalozun dörd əsas növü var.
Tənəffüs alkalozu
Tənəffüs alkalozu qanda kifayət qədər karbon qazı olmadığı zaman baş verir. Adətən aşağıdakılar səbəb olur:
Metabolik alkaloz
Vücudunuz çox turşu itirdikdə və ya çoxlu qələvi qazandıqda, metabolik alkaloz inkişaf edir. Aşağıdakıları buna aid etmək olar:
Hipokloremik alkaloz
Hipokloremik alkaloz orqaizimdəki xloriddə əhəmiyyətli bir azalma olduqda baş verir. Bunun səbəbi uzun müddət qusma və ya tərləmə ola bilər. Xlorid bədən mayelərində tarazlığı qorumaq üçün lazım olan mühüm kimyəvi maddədir və orqanizmin həzm mayelərinin mühüm bir hissəsidir.
Hipokalimik alkaloz
Bədəndə normal miqdarda kalium yoxdursa, hipokalemik alkaloz baş verir. Siz normal olaraq qidalarınızdan kalium alırsınız, lakin kifayət qədər yeməmək nadir hallarda kalium çatışmazlığının səbəbi olur. Böyrək xəstəliyi, həddindən artıq tərləmə və ishal çox kalium itirməyin bir neçə yoludur. Kaliumun düzgün işləməsi üçün lazımdır:
Alkalozun simptomları
Erkən simptomlar
Alkalozun simptomları fərqli ola bilər. Vəziyyətin erkən mərhələlərində aşağıdakılar meydana gələ bilər:
Ciddi simptomlar
Alkaloz dərhal müalicə edilməzsə, ciddi simptomlar inkişaf edə bilər. Bu simptomlar şok və ya komaya səbəb olur. Simptomlardan hər hansı biri ilə qarşılaşdıqda dərhal təcili yardım çağırmaq lazımdır.
Alkalozun diaqnozu
Alkalozun simptomları digər şərtlərin simptomlarını təqlid edir. Özünüzü diaqnoz qoymağa çalışmamağınız çox vacibdir. Vəziyyəti qiymətləndirmək üçün həkim danışmalısınız.
Həkim xəstənin tibbi tarixçəsi və yaşadığı simptomlar barədə məlumat əldə etdikdən sonra digər şərtləri istisna etmək üçün analizlərə göndərəcək. Ümumi testlərə aşağıdakılar daxildir:
Amerika Klinik Kimya Cəmiyyətinə görə, normal qan pH səviyyələri 7.35 ilə 7.45 arasındadır. 7.45-dən yuxarı qan pH alkalozu göstərə bilər.
Tənəffüs problemlərini istisna etmək üçün qanınızdakı karbon dioksid və oksigen səviyyələrini də ölçməlidir.
Alkalozun müalicəsi
Müalicə planı alkalozun səbəbindən asılıdır.
Əgər tənəffüs alkalozunuz varsa, karbon dioksid səviyyələriniz normala dönməlidir. Anksiyete səbəbiylə tez-tez nəfəs alırsanız, yavaş, dərin nəfəs simptomları yaxşılaşdırılır və oksigen səviyyəsi tənzimlənir. Testlər aşağı oksigen səviyyəsi olduğunu aşkar edərsə, xüsusi oksigen maskasi qəbul etməlisiniz.
Tez-tez nəfəs almağınız ağrıdan qaynaqlanırsa, ağrı müalicəsi tənəffüs sürətinizin normallaşmasına və simptomların yaxşılaşmasına kömək edəcəkdir.
Alkalozunuz xlorid və ya kalium kimi kimyəvi maddələrin itirilməsi nəticəsində yaranıbsa, bu kimyəvi maddələri əvəz etmək üçün dərman və ya əlavələr qəbul etməlisiniz.
Bəzi alkaloz halları elektrolit balanssızlığından qaynaqlanır və bu, çoxlu maye və ya elektrolitlər olan içkilər içməklə düzəldilə bilər. Ağır elektrolit balanssızlığınız varsa, xəstəxanada müalicə almalısınız.
Əksər insanlar müalicə aldıqdan sonra alkalozdan sağalırlar.
tercume