Mikrosporiya yoluxucu dəri xəstəliyi olub əsasən uşaqlar arasında yayılmışdır. Antroponotik və zooantroponoz mikrosporiyalar var.
Patogenlər - antropofilik mikrosporumlar (Microsporon fen-ugineum) - buynuz epidermisə və saçlara təsir göstərir; yüksək yoluxuculuq qabiliyyətindədir. Mənbə xəstə insandır. Yoluxma yolları - birbaşa və dolayı (papaqlar, fırçalar, daraqlar, paltarlar, oyuncaqlar və digər əşyalar vasitəsilə).
Zooantroponotik mikrosporiya ümumi bir mikozdur. Patogenlər - zoofilik mikrosporumlar - stratum corneum və saçlara təsir göstərir; yoluxuculuq baxımından antropofillərdən daha aşağıdırlar. Mənbə yoluxdurucu pişiklər və az hallarda itlərdir. Yoluxma yolları birbaşa və dolayı.
Mikrosporiyanın klinik mənzərəsi
Zədələnmə ocaqları saya dəridə- halqaşəkilli eritematoz disklərlə yerləşir. Disklər arasında isə sağlam dəri zolaqları qalır. Mikroskopiya başın tüklü hissəsini tutduqda, burada xeyli iri (diametri 5-6 sm qədər) və kəskin surətdə məhdudlaşmış dairəvi zədələnmə ocaqları əmələ gəlir. Bu sahələrin dərisi asbest-şəkilli nazik qabıqla örtülür. Zədələnmə ocaqlarındakı saçların demək olar ki, hamısı parlaqlığını itirərək tündləşir və dəri səthindən 4-8 mm hündürlükdə olan yerindən (bu hündürlükdə qırxılmış saç kimi) sınır. Saçın kötüklərinin (qaidəsi) isə göbələk sporlarından ibarət ağımtıl-boz örtüyə bürünmüş olur
Mikrosporiya diaqnozu həmişə laboratoriya testləri ilə təsdiqlənməlidir. Floresan diaqnostikası (Vuda lampası altında müayinə) vacibdir.
Mikrosporiyanın qarşısının alınması
Xəstə uşaqların təcrid edilməsi;
Vuda lampasından istifadə edərək xəstə ilə təmasda olanların hər kəsin (ev heyvanları da daxil olmaqla) müayinəsi;
Sahibsiz pişik və itlərin kənarlaşdırılması.
Mikrosporiyanın müalicəsi
Müalicə səthi trichofitoza bənzəyir.
Müalicə xəstəxanada və ambulator şəraitdə aparılır. Yalnız hamar dəri təsirlənərsə, lezyonlar səhər 2-20% yod tinkturu və axşam 5-10% kükürd-salisilik məlhəmi ilə bir neçə həftə boyunca lezyonlar tamamilə yox olana qədər silinir. Baş dərisi təsirlənərsə, ocaqlardakı saçlar həftədə bir dəfə qırxılır və lezyonlar səhərlər 2-5% spirt yod məhlulu ilə, gecələr - 5% kükürd-salisilik və ya 5-10% kükürd məhlulu ilə yağlanır. Saçınızı hər gün isti su və sabunla yumaq da tövsiyə olunur.