Bursit, əzələlər və ya sümüklər və oynaqlar arasında yastıq rolunu oynayan maye ilə doldurulmuş yumşaq kisə olan periartikulyar bursanın iltihabıdır. Bursit, oynağa çox güclü təzyiq olduqda baş verir.
Bilmək lazımdır ki, istənilən hərəkət vətərlərin, bağların oynaq nahiyəsində bir-birinə nisbətən sürtünməsi ilə müşayiət olunur. Bu sürtünmə oynaqətrafı maye hesabına yumşaq olur. Bursit zamanı oynağa çox böyük güc düşür.
Xəstəlik ən çox çiyin, omba və diz oynaqlarına, həmçinin daban tendonuna təsir göstərir. Bir qayda olaraq, bursit insan həyatı və sağlamlığı üçün əhəmiyyətli bir təhlükə yaratmır. Bursit əlamətləri bir neçə həftə ərzində yox olur, lakin təkrarlanan xəsarətlər tez-tez ağrıya səbəb olan və hərəkətə mane olan xroniki bursitin inkişafına səbəb olur. Buna görə də, təcrübədən göründüyü kimi, bursit ən çox idmanla məşğul olan insanlar arasında baş verir.
Bursitin səbəbləri
Bursit oynaqətrafı boşluğun travması nəticəsində baş verə bilər. Məsələn, basketbol oynadıqdan sonra fiziki gərginlik bursitə səbəb ola bilər. Bursit ən çox çiyin oynaqlarında yaranır. Bu zaman ağrı çiynin arxa tərəfində hiss olunur, sonra dirsək, bud, diz, topuq, dabanarxası nahiyədə qeyd olunur. Ən çox ağırlaşması infeksiyalaşmadır.
Bursitin simptomları
Bursitin müalicəsi
Bursitin müalicəsi birbaşa bursaların təsirlənmiş toxumalarında dəyişikliklərin inkişaf mərhələsindən, onların yayılmasından və xəstənin bədəninin müqavimət qabiliyyətindən asılıdır. Kəskin bursitin müalicəsi həmişə konservativdir. Adətən ambulator şəraitdə aparılır. Xəstəyə ilk həftədə istirahət etmək tövsiyə olunur. Ona antiinflamatuar dərmanlar təyin edilir və gipsə yerləşdirilir.
Ancaq xəstə 10 gündən çox tam istirahət vəziyyətində olmamalıdır. Gündə bir neçə dəfə ağrılı oynağı əymək və düzəltmək, bəzən hətta ağrıları aradan qaldırmaq lazımdır. Bu edilmədikdə, oynaq hərəkətsiz qalır, zaman keçdikcə oynaqların hərəkətliliyində məhdudiyyət yarana bilər ki, bunun da geri dönüşü yoxdur.
Bəzən iltihabı azaltmaq üçün iltihabəleyhinə əleyhinə dərmanlardan istifadə olunur. Kəskin iltihabın əlamətləri yox olduqdan sonra hidrokortizon fonoforezi təyin edilir, həmçinin yatmazdan əvvəl spirt kompresləri, UHF terapiyası və ultrabənövşəyi şüalanma aparılır.
Xəstədə irinli bursit varsa, o, dərhal cərraha yönəldilir, çünki bu halda sinovial bursanın açılmasından, sonra bütün irinlərin çıxarılmasından və yaranın standart tibbi qaydalara uyğun müalicə edilməsindən ibarət olan ponksiyon və ya əməliyyat aparmaq lazımdır.
Xroniki post-travmatik bursit cərrahi müdaxilə tələb edir, lakin bunun təkrarlana biləcəyini unutmayın. Buna görə də, ağırlaşmaların ən yaxşı qarşısının alınması bu və ya digər oynağın təkrar zədələnməsinin qarşısını almaqdır. Oynaqları qorumaq üçün qoruyucu sarğılar taxmaq (idman fəaliyyəti zamanı və s.), eləcə də müxtəlif püstüler xəstəlikləri rasional və operativ şəkildə müalicə etmək lazımdır.
Tercume